Марьям сүресі — Аят 78

1. Сөздердің мағынасы:

• أَطَّلَعَ — көрді, білді, қарап білді.
• الْغَيْبَ — ғайып, яғни адамға жасырын, білінбейтін нәрселер.
• اتَّخَذَ — алды, жасады, қамсыздандырды.
• عِندَ الرَّحْمَٰنِ — Рахманның қасында, яғни Алланың алдында.
• عَهْدًا — уәде, келісім, серт.

1. Аяттың тәпсірі:

Бұл аят Аллаға сенімсіздік танытып, өзінше бос сөз айтқан адамға қаратылып айтылған. Ол адам байлық пен бала-шағасы бар екенін айтып, өзін мақтан етті және қияметте де сол нығметтерге ие боламын деп ойлады. Сонда Алла оған мынадай сұрақ қояды: сен ғайыпты біліп қалдың ба? Яғни болашақта не болатынын, қияметте саған не берілетінін көріп, біліп алдың ба? Әлде Рахман Алланың алдында саған байлық пен бала-шаға беріледі деген уәде берілді ме? Жоқ, олай емес. Ол адамның бұл сөзі тек құрғақ қиял мен негізсіз үміт қана. Ғайыпты тек Алла біледі, ал адамға ол туралы ешқандай кепілдік берілмеген. Егер адам Алланың алдында шынайы уәде алмаған болса, онда оның болашақ туралы айтқан сөздерінің ешбір негізі жоқ.

1. Аяттан алынатын пайдалар:

• Ғайыпты тек Алла біледі, адам оны біле алмайды. Сондықтан болашақ туралы білмеймін деп, Аллаға мойынсұну керек.
• Байлық пен бала-шаға — Алланың берген нығметі, бірақ олар адамды мақтандыруға емес, шүкіршілікке жетелеуі тиіс.
• Ақыреттегі жағдайды ешкім өз қалауымен шеше алмайды; ол тек Алланың әділдігі мен рақымына байланысты.
• Ислам адамды негізсіз қиял мен бос үміттен сақтандырып, шынайы іс пен тақуалыққа шақырады.
• Құран адамның жүрегін ойландырып, Алланың құдіреті мен білімінің шексіздігін мойындауға тәрбиелейді.