سوره مریم — آيت 89

1) مشڪل لفظن جي معنيٰ:

* لَقَدْ: بيشڪ، يقيناً (قسم کان پوءِ تاکيد لاءِ اچي ٿو).

* جِئْتُمْ: اوھان آيا، اوھان ڪيو، اوھان اُچارڻ ۾ آيا.

* شَيْئًا: ڪا شيءِ، ڪا ڳالهه.

* إِدًّا: انتهائي منڪر، وڏو عظيم، بيحد ڀيانڪ ۽ اوٻاهر (اهڙو گناهه جنهن جي ڪا حد ئي نه هجي).

2) تفسير:

اي منهن ڦيريندڙو ۽ الله تي تهمت هڻندڙو! اوھان جيڪا ڳالهه ڪئي آهي، يعني الله تعاليٰ لاءِ اولاد هجڻ جو دعويٰ ڪئي اٿو، ته اها هڪ اهڙي انتهائي منڪر، بيحد عظيم ۽ ڀيانڪ ڳالهه آهي، جنهن جي ڪا به حد ۽ انتها ناهي. اها هڪ اهڙي خطرناڪ ۽ وڏي ڪوڙي ڳالهه آهي، جنهن کي ٻڌي آسمان ڦاٽڻ، زمين چيرجي وڃڻ ۽ جبل ڊهي پوڻ جهڙو ڪم آهي. اهڙي ڳالهه ڪرڻ سڄي ڪائنات جي نظام لاءِ هڪ وڏو فساد ۽ بغاوت آهي. اهو هڪ اهڙو گناهه آهي، جنهن جي عظمت ۽ قباحت جو اندازو ئي نٿو لڳائي سگهجي.

3) فائدا ۽ سبق:

* الله جي ذات جي عظمت جو ادراڪ: هي آيت اسان کي سيکاريندي آهي ته الله تعاليٰ جي ذات ۽ صفتن بابت ڳالهائڻ ۾ وڏي احتياط ۽ ادب جي ضرورت آهي. الله جي شان ۾ اهڙي ڳالهه ڪرڻ، جيڪا سندس عظمت ۽ پاڪائي جي خلاف هجي، هڪ انتهائي خطرناڪ ۽ وڏو گناهه آهي.

* ڪوڙ ۽ تهمت کان پرهيز: اهڙين ڳالهين کان پرهيز ڪرڻ گهرجي، جيڪي ڪوڙ ۽ تهمت تي ٻڌل هجن، خاص ڪري اهي ڳالهيون جيڪي الله ۽ سندس پيغمبرن سان منسوب ڪيون وڃن. اهڙيون ڳالهيون ٻڌڻ ۽ پکيڙڻ به گناهه جو ڪارڻ بڻجي سگهن ٿيون.

* اسلام جي سچائي ۽ قرآن جي حڪمت: قرآن مجيد اهڙين ڳالهين کي واضح لفظن ۾ رد ڪري ٿو ۽ انسان کي سچائي ۽ حق طرف راغب ڪري ٿو. اهو ئي سبب آهي جو قرآن مجيد ۾ اهڙن معاملن تي تمام گهڻو زور ڏنو ويو آهي ته جيئن انسان غلط فڪر ۽ عقيدي کان بچي سگهي.

* دين جي تعليمات تي عمل: اسان کي گهرجي ته قرآن مجيد جي تعليمات کي غور سان پڙهون ۽ سمجهون، ۽ پنهنجي زندگي ۾ انهن تي عمل ڪرڻ جي ڪوشش ڪريون. اهڙي طرح اسان دنيا ۽ آخرت ۾ ڪاميابي حاصل ڪري سگهون ٿا.