Sure Bakara — Ayet 84

Kelime Anlamları:

• Mîsâk: Sağlam, bağlayıcı söz, antlaşma, kesin ahit.
• Tesfikün (سفك): Kan dökmek, akıtmak.
• Dima: Kanlar (dem'in çoğulu).
• Tuhricûne: Çıkarıyorsunuz, sürüyorsunuz.
• Enefüseküm: Kendi nefislerinizi, yani birbirinizi (birbirinizin canını).
• Diyâr: Yurtlar, evler, diyarlar (dâr'ın çoğulu).
• Ekrartüm: İkrar ettiniz, kabul ettiniz, onayladınız.
• Teşhedûn: Şahitlik ediyorsunuz, biliyor ve tanıklık yapıyorsunuz.

Tefsir:

Ey İsrailoğulları! Sizlere, Tevrat'ta verdiğiniz o ağır ve bağlayıcı sözü hatırlayın. Allah Teâlâ sizden, birbirinizin kanını dökmemenizi ve birbirinizi yurtlarınızdan çıkarmamanızı emretmişti. Bu, sadece bir nasihat değil; üzerinize farz kılınmış, kutsal kitabınızda yer alan kesin bir ahitti. Siz de bu ahdi kabul ettiniz, onun hak olduğuna dair ikrar verdiniz. Üstelik buna bizzat kendiniz şahitlik ettiniz. Yani bu sözleşmeyi inkâr etme imkânınız yok; dilinizle kabul ettiniz, kalbinizle onayladınız.

Ey iman edenler! Bu ayet, yalnızca geçmiş bir kavme bir hatırlatma değildir. Bu, insanlığın ortak değeridir. Bir Müslüman, kardeşinin kanına asla kıyamaz. Çünkü müminler birbirinin canıdır, kanıdır. Bir Müslüman'ın canı, diğerinin canı gibi kutsaldır. Aynı şekilde, bir Müslüman'ı yurdundan, evinden, vatanından çıkarmak da büyük bir zulümdür. Bu, Allah'ın yasakladığı bir fiildir. Bugün dünyada Müslümanların başına gelen en büyük musibetlerden biri, bu ahdin çiğnenmesi sonucu kanların dökülmesi ve kardeşlerin yurtlarından edilmesidir.

Bu ayet bize, toplumun huzurunun ve güvenliğinin ancak bu iki temel ilkeye bağlı kalmakla mümkün olacağını öğretir: Can güvenliği ve yurt güvenliği. Kim bu sınırları ihlal ederse, aslında Allah ile olan ahdini bozmuş olur. Oysa Allah, kullarına zulmetmez; ama kul, kendi nefsine zulmeder.

Unutmayalım ki, bizler de bugün bu ayeti okuyoruz ve onun hak olduğuna şahitlik ediyoruz. Öyleyse bu şahitliğimiz, yarın Rabbimizin huzurunda bizim lehimize mi yoksa aleyhimize mi olacak? Bizler, bu ahdi yaşayarak mı şahitlik edeceğiz, yoksa onu çiğneyerek mi? Allah'ın rahmeti, bu ahde sadık kalanları kuşatacaktır. Bizleri, kan dökmekten ve kardeşini yurdundan etmekten muhafaza eylesin. Amin.