સૂરા અન-નિસા — આયત 38

શબ્દોની સમજૂતી:

• يُنفِقُونَ: ખર્ચ કરે છે, દાન આપે છે.
• رِئَاءَ النَّاسِ: લોકોને બતાવવા માટે, દેખાડો કરવા માટે — એટલે કે લોકો તેમને જોઈને વખાણે તે હેતુથી ખર્ચ કરવો.
• قَرِينًا: સાથી, સંગાથી, મિત્ર.

આયતનો તફસીર:

આ આયતમાં અલ્લાહ તઆલા તે લોકોની હાલત જણાવે છે જેઓ પોતાની દોલત ફક્ત લોકોને દેખાડવા અને નામના મેળવવા માટે ખર્ચ કરે છે. તેઓ અલ્લાહ પર ઈમાન લાવતા નથી અને કયામતના દિવસ પર પણ વિશ્વાસ રાખતા નથી. આવા લોકો માટે અપમાનજનક અઝાબ તૈયાર કરવામાં આવ્યો છે.

આ લોકોને આ ખરાબ કામો તરફ દોરનાર શયતાન છે. જે વ્યક્તિનો સાથી અને મિત્ર શયતાન બની જાય, તેનો સાથી કેટલો ખરાબ છે! શયતાન તેમને કંજૂસી, દેખાડો અને દરેક પ્રકારની બુરાઈ તરફ દોરે છે.

આ આયત એ વાતની ચેતવણી આપે છે કે દાન અને ખર્ચ ફક્ત અલ્લાહની ખુશી માટે અને તેના આદેશથી કરવો જોઈએ, લોકોને દેખાડવા માટે નહીં. જે વ્યક્તિ દેખાડા માટે ખર્ચ કરે છે, તેનું કોઈ અજર (બદલો) અલ્લાહ પાસે નથી હોતું, અને તે શયતાનના રસ્તા પર ચાલે છે.

આ આયતમાંથી મળતા ફાયદા અને શીખ:

1. ઈખ્લાસ (નિષ્ઠા)નું મહત્વ: દરેક સારું કામ ફક્ત અલ્લાહની ખુશી માટે કરવું જોઈએ, લોકોને દેખાડવા માટે નહીં. દેખાડાનું કામ અલ્લાહ કબૂલ કરતો નથી.
2. ઈમાન અને આખિરત પર વિશ્વાસ: સાચો ઈમાન અને કયામતના દિવસ પર વિશ્વાસ જ માણસને સારા કામો તરફ દોરે છે. જેને આખિરત પર વિશ્વાસ નથી, તે ફક્ત દુનિયાના લાભ માટે કામ કરે છે.
3. શયતાનથી સાવધાન: શયતાન આપણો દુશ્મન છે. તે આપણને બુરાઈ, કંજૂસી અને દેખાડા તરફ દોરે છે. જે તેની પાછળ ચાલે છે, તેનો સાથી ખરાબ છે.
4. સાચા સાથીની પસંદગી: આપણે એવા લોકોનો સાથ રાખવો જોઈએ જેઓ આપણને સારા કામો તરફ દોરે, બુરાઈ તરફ નહીં.
5. અલ્લાહની રાહમાં ખર્ચ કરવાની પ્રેરણા: દાન અને ખર્ચ કરવો એ સારું કામ છે, પણ તે ફક્ત અલ્લાહ માટે હોવું જોઈએ. જ્યારે આપણે ઈખ્લાસથી ખર્ચ કરીએ છીએ, ત્યારે અલ્લાહ તેનો બદલો આપે છે અને આપણને બરકત આપે છે.
6. ઈસ્લામની સુંદરતા: ઈસ્લામ આપણને શીખવે છે કે દરેક કામમાં નિષ્ઠા અને સચ્ચાઈ હોવી જોઈએ. આ જ ઈસ્લામની સુંદરતા છે કે તે આપણને દેખાડાથી બચાવે છે અને સાચા કામ તરફ દોરે છે.