سوره اعراف — آيت 119

1) لفظن جي معنيٰ:

• فَغُلِبُوا: پوءِ اهي مغلوب ٿيا، هارائي ويا.
• هُنَالِكَ: اتي، انهيءَ ميدان ۾، انهيءَ موقعي تي.
• وَانقَلَبُوا: ۽ اهي موٽي ويا، واپس ويا.
• صَاغِرِينَ: ذليل ٿي، خوار ٿي، عاجز ۽ بيوس ٿي.

2) تفسير:

جڏهن حضرت موسيٰ عليه السلام جي معجزي سڀني جادوگرن جي جادو کي شڪست ڏئي ڇڏي ۽ اهي پنهنجي اکين سان اهو عظيم نشانو ڏسي ورتو ته اهو ڪنهن به انسان جي طاقت ۽ جادو جو ڪم ناهي، بلڪه اهو الله تعاليٰ جي طرفان آهي، تڏهن اهي سڀ جادوگر انهيءَ مقابلي واري ميدان ۾ حضرت موسيٰ عليه السلام کان هارائي ويا. فرعون ۽ سندس لشڪر به انهيءَ موقعي تي ذليل ۽ خوار ٿي ويا، ۽ اهي سڀ بيوس ۽ شڪست خورده ٿي موٽي ويا. حضرت موسيٰ عليه السلام کي انهيءَ مشهور مقابلي ۾ فتح نصيب ٿي، ۽ حق غالب ٿيو، باطل جو انجام ذلت ۽ رسوائي ئي آهي.

3) فائدا ۽ سبق:

• حق جي فتح ۽ باطل جي شڪست: هي آيت اسان کي ٻڌائي ٿي ته جيڪڏهن حق جي طرفان مقابلو ٿئي ته آخرڪار فتح حق کي ئي نصيب ٿيندي آهي، چاهي باطل جي طاقت ڪيتري به وڏي ۽ ظاهري طور تي مضبوط ڏسڻ ۾ اچي.
• الله جي قدرت تي ڀروسو: حضرت موسيٰ عليه السلام وٽ جادوگرن جهڙا وسيلا نه هئا، پر الله تعاليٰ جي مدد سان اهي سڀ مغلوب ٿيا. ان مان سبق آهي ته انسان کي هميشه الله جي مدد تي ڀروسو رکڻ گهرجي.
• ظلم ۽ غرور جو انجام: فرعون ۽ سندس قوم وڏي غرور ۽ وڏائي سان پيش آيا، پر آخرڪار اهي ئي ذليل ۽ خوار ٿيا. هي اسان کي سيکاريندو آهي ته غرور ۽ ظلم جو انجام هميشه ذلت ۽ رسوائي هوندو آهي.
• اسلام جي سچائي: جڏهن به حق ۽ باطل جو مقابلو ٿئي ٿو ته الله تعاليٰ پنهنجي نبي ۽ پنهنجي دين کي غالب ڪري ٿو. اهو ئي سبب آهي جو اسلام هميشه سچو ۽ غالب رهيو آهي ۽ ان ۾ ئي انسانيت جي ڀلائي ۽ نجات آهي.