سوره حجر — آيت 52

1) ڪجهه لفظن جي معنيٰ:

• إِذْ دَخَلُوا عَلَيْهِ: جڏهن اهي (ملائڪ) سندس (ابراهيم عليه السلام جي) وٽ آيا.
• سَلَامًا: يعني اسان توهان کي سلام ٿا چئون، امن ۽ سلامتي جي دعا.
• وَجِلُونَ: ڊڄندڙ، خائف، دل ۾ خوف رکندڙ.

2) آيت جي تفسير:

هي آيت حضرت ابراهيم عليه السلام جي مهمانن جو ذڪر ڪري ٿي. جڏهن اهي مهمان — جيڪي دراصل الله جا ملائڪ هئا، انسانن جي شڪل ۾ — حضرت ابراهيم عليه السلام وٽ آيا، ته پهريان کين سلام ڪيائون. حضرت ابراهيم عليه السلام به انهن جي سلام جو بهترين جواب ڏنو ۽ کين عزت ۽ احترام سان ويهاريو. پوءِ مهمان نوازي لاءِ کين ڀُني هوئي گوشت (رڍ جو ٻچو) آڻي اڳيان رکيائون، ڇاڪاڻ ته اوهان کي انسان سمجهي رهيا هئا. پر جڏهن انهن مهمانن کاڌي ڏانهن هٿ نه وڌايو ۽ کاڌو نه کاڌو، ته حضرت ابراهيم عليه السلام جي دل ۾ خوف پيدا ٿيو ۽ کين چيائون ته اسان کي اوهان کان ڊپ ٿو لڳي، يعني اسان اوهان کان خائف آهيون.

3) هن آيت مان حاصل ٿيندڙ فائدا:

• سلام جو رواج ۽ ان جي فضيلت: ملائڪن به سلام ڪيو ۽ حضرت ابراهيم عليه السلام به بهترين جواب ڏنو، ان مان معلوم ٿيو ته سلام ڪرڻ ۽ ان جو سهڻو جواب ڏيڻ اسلام جي عظيم سنت آهي.
• مهمان نوازي جي ترغيب: حضرت ابراهيم عليه السلام مهمانن جي اچڻ تي فوراً کاڌو آڻي اڳيان رکيو، جنهن مان مهمان نوازي ۽ سخاوت جي ترغيب ملي ٿي.
• الله جي قدرت تي غور: ملائڪ انسانن جي شڪل ۾ آيا، جنهن مان ظاهر ٿئي ٿو ته الله تعاليٰ هر شيءِ تي قادر آهي ۽ پنهنجي خاص بندن سان مدد ۽ مهمانن جي ذريعي ڪلام ڪري ٿو.
• خوف ۽ اميد جي وچ ۾ توازن: حضرت ابراهيم عليه السلام کي مهمانن جي کاڌو نه کائڻ تي خوف محسوس ٿيو، جنهن مان سکيو ٿو وڃي ته مؤمن کي هميشه الله کان ڊڄڻ گهرجي ۽ ناگهاني حالتن ۾ به صبر ۽ توڪل جو مظاهرو ڪرڻ گهرجي.
• قرآن جي سچائي ۽ انبياء جي واقعن جي حڪمت: قرآن ۾ انبياء عليهم السلام جا اهڙا واقعا بيان ڪيا ويا آهن، جيڪي اسان کي سندن زندگيءَ مان سبق ۽ نصيحت حاصل ڪرڻ جي ترغيب ڏين ٿا ۽ اسان جي دلين ۾ قرآن ۽ اسلام سان محبت پيدا ڪن ٿا.