Maryam surasi — Oyat 92

Kalimalarning ma'nolari:

• Yanbag'i: yarashmaydi, munosib emas, lozim emas.
• Rahmon: mehribon, rahmli — Allohning go'zal ismlaridan biri.
• Yat-takhiza: o'ziga farzand qilib olmoq, bola tutmoq.
• Waladan: farzand, bola.

Tafsir:

Alloh taolo o'zining buyuk zoti va ulug'ligiga yarashmaydigan, munosib bo'lmagan ishdan — farzand tutishdan O'zini pok ekanini bildirmoqda. Chunki farzand tutish ehtiyoj, kamchilik va ojizlik alomatidir. Kimki farzand tutsa, u kimgadir muhtoj bo'ladi, unga suyanadi, undan yordam va tasalli kutadi. Holbuki, Alloh taolo har qanday ehtiyojdan, kamchilikdan va nuqsondan mutlaqo pokdir. U o'zidan boshqa hech kimga muhtoj emas, U g'aniydir (boydir), hamdu sanoga loyiqdir. Uning huzurida hech kim Uning o'rnini bosa olmaydi, Uning suyanadigan, tayanadigan hech kimga ehtiyoji yo'q. Shuning uchun Uning uchun farzand tutish zarracha ham to'g'ri kelmaydi, bu Uning ulug'ligiga mutlaqo yarashmaydi. U har qanday nuqsondan pok va munazzahdir.

Foydalar:

1. Ushbu oyat Alloh taoloning buyukligi va ulug'ligini anglashga, Uning har qanday kamchilikdan pok ekaniga ishonishga o'rgatadi. Bu esa mo'minning qalbida Allohga bo'lgan hurmat va ehtiromni oshiradi.
2. Alloh taolo o'z bandalariga nisbatan cheksiz mehribon va rahmli ekanini, lekin Uning mehribonligi Uning ulug'ligiga zid kelmasligini, balki Uning rahmati Uning qudrati va buyukligi bilan birga ekanini o'rgatadi.
3. Bu oyat insonni shirk va noto'g'ri e'tiqodlardan saqlaydi, chunki Allohga farzand nisbat berish eng katta gunoh va xatolardan biridir. Bunday e'tiqoddan poklanish insonni to'g'ri yo'lga boshlaydi.
4. Ushbu oyat mo'minlarga Allohning har qanday ehtiyojdan pok ekanini, Uning hech kimga muhtoj emasligini, balki barcha O'ziga muhtoj ekanini eslatadi. Bu esa insonni faqat Allohga tavakkal qilishga, Ungagina suyanishga undaydi.