Surah Al-Qalam — Aya 12

Ma'anar Kalmomin:

• Mannā'in lil-khairi: Mai hana alheri, wato mai rufin dukiyarsa da ƙin ciyar da ita a kan abin da Allah ya umarta, kamar sadaka da kyauta da sauran ayyukan alheri.
• Mu'tadin: Mai ƙetare iyaka a kan mutane, ta hanyar cin zarafinsu a cikin dukiyoyinsu, mutuncinsu, ko rayuwarsu.
• Athīm: Mai yawan zunubai da laifuffuka, wanda ya nutse cikin saɓo da rashin biyayya ga Allah.

Fassarar Ayar:

Wannan ayar tana cikin siffanta mutumin da ba a so a bi shi, kuma Allah yana faɗakar da ManzonSa (SAW) da kuma al'umma daga bin irin wannan mutumin. Ayar tana nufin: Shi mai hana alheri ne, wato mai ƙwaƙƙwalwa da dukiyarsa, ba ya bayar da abin da zai amfani mutane ko ya taimake su a kan alheri. Har ila yau, shi mai ƙetare iyaka ne a kan mutane, yana cin zarafinsu a cikin dukiyoyinsu da mutuncinsu, ba ya kula da haƙƙin Allah ko haƙƙin bayinsa. Kuma shi mai yawan zunubai ne, wanda laifuffuka suka mamaye shi, ba ya tsoron Allah a cikin ayyukansa. Waɗannan halaye guda uku—hana alheri, ƙetare iyaka, da yawan zunubi—suna nuna cikakken ɓarna da rashin aminci ga addini, don haka ba a yarda a bi irin wannan mutum ba, ko da ya kasance mai dukiya da ɗiya, domin waɗannan ba su zama dalilin girmama shi ba idan halayensa sun kasance marasa kyau.

Fahimtar Darussa:

1. Alheri yana daga cikin kyawawan halaye waɗanda Musulmi ya kamata ya riƙa, kuma ƙin bayar da alheri babban laifi ne da ke nuna rashin imani da ƙaunar duniya.
2. Ƙetare iyaka a kan mutane—ko a cikin dukiya, mutunci, ko jiki—haramun ne babba, kuma Allah yana ƙin wanda ya aikata haka.
3. Yawan zunubai yana lalata zuciyar mutum, har yana kai shi ga ƙin gaskiya da girman kai, kamar yadda wasu masu dukiya suka yi ta ƙaryata ayoyin Allah.
4. Musulmi ya kamata ya kiyaye halayensa, kada ya bar dukiya ko matsayi ya ruɗe shi, domin Allah baya kallon dukiya amma yana kallon ayyuka da niyya.
5. Wannan ayar tana koyar da mu cewa dole ne mu zaɓi abokan zama da shugabanni bisa ga halaye masu kyau, ba bisa ga dukiya ko ƙabila ba, domin bin miyagu yana kaiwa ga ɓarna a duniya da lahira.