سوره اعراف — آيت 121

1) لفظن جي معنيٰ:

• قَالُوا: چيائون.
• آمَنَّا: اسان ايمان آندو، اسان يقين ڪيو.
• بِرَبِّ: پالڻهار تي، مالڪ ۽ پيدا ڪرڻ واري تي.
• الْعَالَمِينَ: سڀني جهانن جو، يعني سڀني مخلوقات جو.

2) آيت جي تفسير:

هي آيت ان وقت جي باري ۾ آهي جڏهن فرعون جي ساحرن حضرت موسيٰ عليه السلام جي معجزي کي ڏٺو ۽ سندن سحر بي اثر ٿي ويو. ان کان پوءِ اهي ساحر، جيڪي اڳي فرعون جا حمايتي هئا، سچي حق کي تسليم ڪرڻ لڳا ۽ وڏي بي باڪيءَ سان چيائون ته:

”اسان سڀني جهانن جي پالڻهار تي ايمان آندو آهي.“

يعني اسان ان الله تي يقين رکيو، جيڪو سڀني مخلوقات جو پيدا ڪرڻ وارو، پالڻهار ۽ مالڪ آهي. اهو ايمان سندن دلين ۾ سچائيءَ سان پيدا ٿيو، ۽ انهن فرعون جي ظلم ۽ دهشت جي پرواهه نه ڪئي. اهي ساحر، جيڪي پنهنجي علم ۽ هنر جي ڪري سڃاتا وڃن ٿا، انهن سڃاتو ته حضرت موسيٰ عليه السلام جو معجزو سحر نه آهي، بلڪه اهو سچو دليل آهي، تنهنڪري اهي فوراً ايمان آڻي الله جي وحدانيت جو اقرار ڪيائون.

3) هن آيت مان حاصل ٿيندڙ فائدا:

• سچ جو اثر: جڏهن انسان کي سچي حق جو دليل ملي ٿو، ته ان کي فوراً قبول ڪرڻ گهرجي، ڇاڪاڻ ته سچ ۾ ئي نجات آهي.
• هڪ الله تي ايمان: سڀني جهانن جو پالڻهار صرف هڪ الله آهي، ۽ ايمان جو بنيادي نقطو ساڳيو ئي آهي.
• ظلم جي مقابلي ۾ ثابت قدمي: ساحرن فرعون جي وڏي ظلم ۽ قهر جي باوجود ايمان نه ڇڏيو، ان مان سبق آهي ته حق تي قائم رهڻ گهرجي.
• علم ۽ ايمان جو تعلق: ساحر پنهنجي علم جي ڪري سچ کي سڃاتو ۽ ايمان آندو، ان مان معلوم ٿئي ٿو ته علم انسان کي الله جي سڃاڻپ ڏانهن وٺي وڃي ٿو.
• اسلام جي سونهن: اسلام اهو دين آهي جيڪو هر انسان کي سچي ايمان ۽ نجات جو رستو ڏيکاري ٿو، ۽ ان ۾ داخل ٿيڻ لاءِ ڪنهن ذاتي مفاد جي ضرورت ناهي، رڳو سچي دل سان اقرار ڪافي آهي.